นายจ้างจะทำสัญญาจ้างกับลูกจ้างให้ลูกจ้างได้รับสิทธิประโยชน์น้อยไปกว่าที่กำหนดไว้ในข้อบังคับเกี่ยวกับการทำงานได้ หรือไม่ ?

มีคำพิพากษาฎีกาปี 2550 ที่วางหลักเรื่องนี้ไว้คือ คำพิพากษากาที่   309 /2550    (ฎีกาย่อ) ดังนี้

              พระราชบัญญัติแรงงานสัมพันธ์ พ.ศ. 2518 มาตรา 20 บัญญัติว่า เมื่อข้อตกลงเกี่ยวกับสภาพการจ้างมีผลใช้บังคับแล้ว    ห้ามมิให้นายจ้างทำสัญญาจ้างแรงงานกับลูกจ้างขัดหรือแย้งกับข้อตกลงเกี่ยวกับสภาพการจ้าง    เว้นแต่สัญญาจ้างแรงงานนั้นจะเป็นคุณแก่ลูกจ้างยิ่งกว่า  ดังนี้

                 แม้บทบัญญัติดังกล่าวจะใช้คำว่า ห้ามนายจ้างทำสัญญาจ้างแรงงานกับลูกจ้างขัดหรือแย้งกับข้อตกลงเกี่ยวกับสภาพการจ้าง โดยมิได้บัญญัติว่าต้องเป็นข้อตกลงเกี่ยวกับสภาพการจ้างที่เกิดจากข้อเรียกร้องก็ตาม   แต่บทบัญญัติมาตรา 20 ดังกล่าวบัญญัติต่อเนื่องจากมาตรา 13 ถึงมาตรา 19    ซึ่งเป็นเรื่องเกี่ยวกับการยื่นข้อเรียกร้อง    เพื่อขอแก้ไขเปลี่ยนแปลงข้อตกลงเกี่ยวกับสภาพการจ้าง    แล้วมีการเจรจาต่อรองจนตกลงกันได้     มีการทำข้อตกลงเกี่ยวกับสภาพการจ้าง    นายจ้างนำไปจดทะเบียนอันมีผลบังคับทั้งสองฝ่ายแล้วต่อด้วยมาตรา 20 ที่ห้ามนายจ้างทำสัญญาจ้างแรงงานกับลูกจ้างขัดหรือแย้งกับข้อตกลงเกี่ยวกับสภาพการจ้าง   ดังนั้น ข้อตกลงเกี่ยวกับสภาพการจ้างตามมาตรา 20   หมายถึง  เฉพาะข้อตกลงเกี่ยวกับสภาพการจ้างที่เกิดจากการยื่นข้อเรียกร้องได้    เมื่อข้อบังคับเกี่ยวกับการทำงานของโจทก์   เป็นข้อบังคับเกี่ยวกับการทำงานตามพระราชบัญญัติคุ้มครองแรงงาน พ.ศ. 2541 มาตรา 108 ซึ่งพระราชบัญญัติแรงงานสัมพันธ์ พ.ศ. 2518 มาตรา 10 วรรคสาม บัญญัติให้ในกรณีเป็นที่สงสัยว่า ในสถานประกอบกิจการนั้นมีข้อตกลงเกี่ยวกับสภาพการจ้างหรือไม่ ให้ถือว่าข้อบังคับเกี่ยวกับการทำงานที่นายจ้างต้องให้มีขึ้นตามกฎหมายว่าด้วยการคุ้มครองแรงงานเป็นข้อตกลงเกี่ยวกับสภาพการจ้างตามพระราชบัญญัตินี้    ข้อบังคับเกี่ยวกับการทำงานของลูกจ้างก็ไม่ใช่ข้อตกลงเกี่ยวกับการทำงานที่นายจ้างต้องจัดให้มีขึ้นตามกฎหมายว่าด้วยความคุ้มครองแรงงานเป็นข้อตกลงสภาพการจ้างที่เกิดจากการยื่นข้อเรียกร้อง

                 ดังนั้น  นายจ้างจึงสามารถทำสัญญาจ้างแรงงานกับลูกจ้างที่เข้าทำงานใหม่โดยตกลงจ่ายค่าจ้างให้สัปดาห์ละ 1 ครั้ง แทนการจ่ายเดือนละ 1 ครั้ง ตามสัญญาจ้างได้ ไม่ขัดต่อมาตรา 20 แห่งพระราชบัญญัติแรงงานสัมพันธ์ พ.ศ. 2518  

                คำพิพากษาฎีกาปี 50 นี้สรุปคือนายจ้างสามารถทำสัญญาจ้างที่ลูกจ้างได้รับประโยชน์น้อยกว่าข้อบังคับเกี่ยวกับการทำงานได้